Rzeka Czarna Hańcza


OPIS TRASY SPŁYWU KAJAKOWEGO RZEKĄ CZARNĄ HAŃCZĄ I KANAŁEM AUGUSTOWSKIM OD JEZIORA BIAŁEGO DO JEZIOR BIAŁEGO (DUŻA PĘTLA)

OW Biały Domek AUGUSTÓW-OW Patelnia

(dł. odcinka 5,8 km)

  • 0,0 km Wypływamy z przystani kajakowej Biały Domek na jeziorze Białym (pow. 4,8 km; śr. głęb. 15 m; dł. 6,2 km; szr. 1,35 km; 121 m npm) kierując się w stronę Przewięzi. Po lewej stronie, w lesie na półwyspie zabudowania Oficerskiego Yacht Clubu wybudowanego w 1935 r. z inicjatywy „Krechowiaków”. Wypoczywali tu premierzy i cała przedwojenna generalizacja z Rydzem-Śmigłym na czele. Obecnie Wojskowy Dom Wypoczynkowy ponownie powrócił do pierwotnej nazwy Oficerski Yacht Club. Po minięciu półwyspu, z prawej strony widoczna przystań Ośrodka PKP na półwyspie Dąbek, w głębi którego znajduje się drewniany budynek zwany „Willą Prezydenta” (ulubione miejsce wypoczynku Ignacego Mościckiego). Z lewej, wyspa na jeziorze Białym a następnie w zatoce u nasady półwyspu Ostry Róg, dogodne miejsce do lądowania, (punkt orientacyjny-Leśniczówka). Po prawej stronie mijamy Lisi Ogon. Możemy zrobić godzinną przerwę na krótką pieszą wędrówkę (ok. 600 m) nad puszczańskie jezioro Długie (pow. 1,6 km; dług. 4km; szer. 0,7 km; głęb. 12 m; 124 m npm. ). Rezerwat przyrodniczy jez. Kalety. Ostry Róg to charakterystyczny punkt jez. Białego dzielący je niejako na połowę.. Po jego osiągnięciu kierujemy się w stronę widocznego przewężenia. Po prawej wieś Wojciech, miejsce wypoczynku aktorów, reżyserów, artystów. W jej pobliżu znajduje się połączeni ze Stawkiem Wojciechowskim (I kl. czystości wody). Dla lubiących trudności (przenośki) jest możliwe przepłynięcie na jez. Studzieniczne ( pow. 2,5 km; dług. 3,4 km; szer. 1 km; głęb. 15 m; 122 m nom. ) bez śluzowania. Z przewężenia widoczna piaskowa ściana dawnej bindugi, obecnie pole namiotowe.
  • 5,8 km Kierujemy się na jej prawą końcówkę do ośrodka „Patelnia” w pobliżu której odnajdziemy wejście do śluzy.

OW Patelnia – Gospodarstwo Agroturystyczne Mołowiste

(dł. odcinka 16,9 km)

  • 0,0 km Wypływamy z ośrodka „Patelnia” w kierunku śluzy Przewięź.
  • 0,3 km Śluza Przewięź wybudowana w latach 1826-27 (46,17x5,96; śred. Spad 0,86 m; czas śluzowania ok. 15 min.). Zabytkowa, ma wygląd oryginału. Budował August Szultz (1798-1853). Niezwykle barwna postać w korpusie inżynierów polskich, uczestnik powstania listopadowego, znakomity fortyfikator, agent polityczny, szef inżynierii wojskowej i doradca paszy egipskiego (po przejściu na mahometanizm przybrał nazwisko JUSSUF-AGA). Z lewej strony za śluzą dogodne lądowisko. W pobliżu możliwość dokonania zakupów.
  • 0,4 km Po prześluzowaniu płyniemy prosto obierając kierunek na widoczne wysepki. Trzecia z nich położona najbliżej wysuniętego w jezioro półwyspu Świniucha, nosi nazwę Brzozowy Grąd (pow. 0,8 ha) i jest florystycznym rezerwatem przyrody (od 1960 r), chroniącym Obuwika polskiego - rzadka odmiana storczyka. Rośnie tu również brzoza omszona, olcha czarna, owadożerna roślinka-rosiczka, kruszyna, trzmielina i porzeczka czarna. Stąd prosto do Stanicy Wodnej Swoboda. Będąc już na jez. Studzienicznem możemy popłynąć w prawo, wzdłuż brzegu i trafimy neorenesansową kapliczkę, wystawioną na pamiątkę pobytu pustelnika-pułkownika wojsk kościuszkowskich Wincentego Murawskiego, który zasłynął z umiejętności leczenia ziołami. Obok kapliczki znajduje się studzienka z „cudowną wodą” mającą podobno właściwości lecznicze, szczególnie pomocne przy chorobach oczu. Od studzienki pochodzi nazwa jeziora i wsi. Idąc od kapliczki groblą trafimy do zbudowanego w 1846 r. drewnianego kościółka z ciekawym wystrojem z poroża. W pobliżu okazałe pomniki przyrody: dąb (500 lat) i młodszy jesion. Studzieniczna jest Sanktuarium Maryjnym, miejscem kultu Najświętszej Maryji Panny.
  • 3,5 km Stanica Wodna Swoboda. W pobliżu śródlecie jez. Ślepe, nad którym w b. ciemną noc możemy zobaczyć błąkające ogniki.
  • 4,9 km kierujemy się w prawo wzdłuż brzegu, aż do kanału prowadzącego przez moczary do śluzy [Śluza Swoboda (45,77x5,95) jednokomorowa, spad 1,70 m; czas śluzowania ok. 20 min. Wybudował ją w 1827 r. kapitan inżynier Jan Paweł Lelewel(1796-1847), brat wybitnego historyka i działacza politycznego-Joachima. Po Powstaniu Listopadowym schronił się w Szwajcarii, gdzie zyskał renomę najlepszego specjalisty od melioracji i techniki wodnej. Śluza jest autentykiem, choć w 1964-66 została zmodernizowana przez wstawienie stalowych wrót otwieranych specjalnymi mechanizmami korbowymi, które się nie sprawdziły, obecnie otwierane są w sposób tradycyjny]. Za śluzą rozlewisko zwane Stawkiem Swoboda. Po prawej stronie zarośnięty, trudny do zauważenia zarys przekopu (łatwiej go zobaczyć po wyjściu na brzeg w miejscu, gdzie zaczyna się kanał) mającego połączyć Kanał Augustowski z jeziorem Sajno. Przekop ten, wykonywany ręcznie, wymagał katorżniczego nakładu pracy i dlatego wykonującym te prace więźniom obiecano wolność. Stąd prawdopodobnie pochodzi nazwa Swoboda.
  • 5,1 km Przed nami Kanał Augustowski, który wraz z zespołem budowli: śluz, jazów, mostów, obudową brzegów, zabudowaniami służb obsługi, został wpisany do rejestru zabytków (nr 5). Dzieło polskiej myśli technicznej i sztuki inżynierii wodnej, a przy okazji otoczenie krajobrazowe i roślinne, jest chronione od 1979 r. Kanał wybudowany w latach 1824-1839 (z trzyletnią przerwą w czasie Powstania Listopadowego) połączył Wisłę z Niemnem, aby przez port w Windawie otworzyć polskim towarom drogę na Bałtyk, uwalniając je od konieczności tranzytu przez Prusy stosujące drastyczne opłaty celne. Twórcą projektu i w generalnej części jego wykonawcą był gen. Ignacy Prądzyński (1792-1850) niezwykle uzdolniony w zakresie kwatermistrzostwa, strategii, taktyki i fortyfikacji polowych, inżynier wojsk polskich, uczestnik kampanii napoleońskiej i Powstania Listopadowego. Za swoją patriotyczną postawę wielokrotnie przez Rosjan represjonowany, co w pewnym okresie spowodowało, że wyznaczony na jego przełożonego gen. Malle chciał sobie jego dzieło przywłaszczyć. Kanał nie doczekał się wykorzystania go w pełni do celów gospodarczych i pozostał niewątpliwą atrakcją turystyczną. Charakterystyka techniczna kanału: długość całkowita 101, 20 km, 80 km w granicach Polski, w tym rzeki skanalizowane 35 km, sztuczne przekopy 45 km i jeziora 21 kn. System wodny o różnicy poziomów (rz. Biebrza-rz. Niemen) 24,5 m reguluje 18 śluz: 14 po stronie polskiej (Dębowo, Sosnowo, Borki, Białobrzegi, Augustów, Przewięź, Swoboda, Gorczyca, Paniewo /dwukomorowa/, Perkun, Mikaszówka, Sosnówek, Tartak, Kudrynki), jedna w pasie granicznym Kurzyniec i 3 po stronie białoruskiej (Wołkuszek, Dąbrówka, Niemnowo /trzykomorowa/. Ze śluzami współpracuje 25 jazów i upustów. Gdybyśmy płynęli przez cały kanał, musielibyśmy pokonać (w górę i w dół) 54 metrową!!!różnicę wysokości. Na naszym odcinku pokonamy 20 m. Najdłuższy odcinek pomiędzy śluzami (śl. Sosnowo - śl. Dębowo) – 12,85 km. Najkrótszy odcinek pomiędzy śluzami (Mikaszówka – Sosnówek) – 1,20 km. Długość stanowiska szczytowego (śl. Swoboda śl. Gorczyca) – 9,6 km.
  • 5,1 km Wypływamy na tzw. „autostradę wodną” nazywaną również Kanałem Czarnobrodzkim. Przepiękna wodna aleja z wysokimi brzegami porośniętymi starodrzewem jest zawsze cicha, ułatwiając tym przepłynięcie najdłuższego, prostego odcinka kanału.
  • 9,9 km Kiedy miniemy drewniany wysoki most drogowy musimy być czujni, by nie przegapić po lewej stronie na 7 km ujścia Suchej Rzeczki (Serwianki), w którą wpływamy, by niezwykle malowniczą i pełną uroku rzeczką dopłynąć do 3-zastawkowego upustu w Suchorzeczy, regulującego i zasilającego kanał w wodę. Stanowisko szczytowe, z którego woda rozpływa się na dwie strony. Sucha Rzeczka jest więc wododziałem Wisły i Niemna. Znajduje się tu najwyższe miejsce na kanale – 124,87 m nom.
  • 12,0 km Przenosimy kajaki przez szosę (ok. 75 m). Możemy też pożyczyć w strażnicówce wodnej specjalny wózek do przewozu.
  • 12,1 km Wpływamy na jezioro Serwy (zbiornik wody dla kanału może użyczyć 7 mln m rocznie); (pow. 4,6 km, dł. 6,5 km; szer. 1,2 km; gł. max 45 m; 127 m npm.). W pobliżu przeprawy (200 m w lewo) – sklep. Płynąc bliżej lewego brzegu jeziora zauważymy obozowisko harcerzy Hufca ZHP Augustów.
  • 13,0 km Możemy tu dobić i podejść do mogiły żołnierzy VIII Uderzeniowego batalionu kadrowego AK, w której spoczywa bohaterska studentka Politechniki Warszawskiej PS. „Małgorzata”. W czasie wojny były tu koszary Jagdkomando (formacji do zwalczania oddziałów partyzanckich) wielokrotnie atakowane i w końcu zniszczone przez „Leśnych”. Przed nami malownicza , z pięknymi wąwozami, wyspa Sosnowa zasiedlona przez czaple i kormorany. Druga wyspa Lipowa – niska, mała, porośnięta drzewami liściastymi.
  • 15,5 km Trzecia wyspa Dębowa – świetne miejsce na kąpiel – na początku lat obecnego stulecia zlikwidowano Stanicę Wodną Serwy.
  • 16,9 km po prawej strony dopływmy do gospodarstwa agroturystycznego

 Gospodarstwo Agroturystyczne Mołowiste – Gospodarstwo Agroturystyczne Maćkowa Ruda

(dł. odcinka 10,2 km)

  • 0,0 – 33 km Przewóz kajaków do Wigier. Należy pamiętać, że znajdujemy się w Wigierskim Parku Narodowym utworzonym w 1989 roku (pow. 14840 ha; pow. wód 2738 ha; lasów 9751 ha) i w związku z tym musimy podporządkować się Regulaminowi Parku i uzyskać zezwolenie (karty wstępu do Wigierskiego Parku Nararodowego) na przepłynięcie przez jez. Wigry (pow. 21 km; dług. 19,6 km; szer. 2,7 km; śr. głęb. 15,4 m; najw. głęb. 75 m; 132 m npm.). Do kompleksu jezior wigierskich (poza głównym zbiornikiem dzielącym się na Ploso Północne, Środkowe i Zachodnie) wchodzą jeziorka: Białe, Czarne, Dowcień, Długie, Krzywe, Czarne przy Krzywym, Koleśne, Leszczewek, Muliczne, Okrągłe, Omołówek, Pierty, Postaw, Staw, Sucharek, Żubrowo.
  • 0,0 km Wodujemy kajaki przy klasztorze [Warto poświęcić trochę czasu i zwiedzić zespół poklasztorny Zakonu Kamedułów o niezwykle surowej regule pustelniczej, pozwalającej jedynie na wypowiadanie pozdrowienia „memento mori” – „pamiętaj, że umrzesz”. Dyscyplina klasztorna pozwoliła kamedułom na osiągnięcie w rolnictwie (pierwsi wprowadzili trójpolówkę) i rzemiośle oraz zgromadzenie całkiem pokaźnego majątku. Na początku XVIII w. posiadali: jedno miasto (Suwałki), 11 folwarków, 56 wsi, 2 cegielnie, 2 rudnie wytapiające żelazo, browar, gorzelnię, hutę szkła, 28 jezior oraz znaczne obszary puszczy. Upowszechniali uprawę warzyw i stosowanie ulepszonych narzędzi] i opływamy półwysep lub korzystamy ze skrótu przepustem pod drogą zwanym Kanałem Wigierskim, kierujemy się w głąb zatoki, gdzie u nasady półwyspu klasztornego wypływa Czarna Hańcza. Po minięciu wysokiego mostku wpłyniemy na jez. Postaw stanowiące niejako rozszerzenie rzeki Czarnej Hańczy. Po prawej stronie pozostałości po Gospodarstwie Rybackim 3,5 km, skrótem 1,5km (możemy tu dobić, niedaleko sklep).
  • 3,9 km Czarna Hańcza wypływa z jeziorka mniej więcej w połowie jego wschodniego brzegu. Jest ono trochę zamaskowane rzadkimi trzcinami ale pochylenie podwodnych roślin wzdłuż nurtu i drganie sitowia pozwala je nam rozpoznać.
  • 4,4 km Most drogowy (uwaga na pozostałości po starym moście). Tutaj rz. Cz. Hańcza opuszcza chwilowo teren Parku Narodowego, aby wpłynąć do niego ponownie w Maćkowej Rudzie. Hańcza meandruje wśród wysokich trzcin, sitowia i tataraku z licznymi ślepymi odcinkami starorzecza. Zrywające się często ptactwo wskazuje, że znajdujemy się na olbrzymich terenach lęgowych.
  • 10,2 km Kiedy Czarna Hańcza wyraźnie zmieni swój kierunek na pn.-wsch. oznaczać będzie, że znajdujemy się w pobliżu wsi Maćkowa Ruda i że znowu jesteśmy w Wigierskim Parku Narodowym. Płyniemy wytrwale mijając dworek i stadninę koni prof. Andrzeja Strumiłło i docieramy do gospodarstwa agroturystycznego. W czasie wolnym namawiam do odwiedzenia dworku i samego prof. Strumiłło, człowieka o wielkiej kulturze i życzliwości do ludzi. Będzie to niepowtarzalna okazja zapoznać się z twórczością malarską profesora oraz podziwiać hodowlę koni arabskich.

Gospodarstwo Agroturystyczne Maćkowa Ruda – SW Frącki

(dł. odcinka 19,7 km)

  • 0,0 km Wypływamy z gospodarstwa Agroturystycznego i kierujemy się w kierunku mostu drogowego.
  • 1,6 km mijamy most drogowy, we wsi znajduje się sklep, poczta.
  • 4,3 km W niedalekiej odległości pojawia się wieś Buda Ruska ( założona w XVIII wieku przez staroobrzędowców mieszkających w „Budach” leśnych
  • 5,8 km mijamy ujście rzeki  Gremzdówki dopływ pięciu jezior. Płynąc w kierunku widocznej w oddali ściany lasu, która się będzie to przybliżała, to oddalała, aż w końcu dopłyniemy do
  • 7,0 km mostu drogowego, od którego już blisko do położonej na lewym brzegu Stanicy Wodnej w Wysokim Moście (13,8 km) Jesteśmy na Czarnej Hańczy, która jest lewym dopływem Niemna. Długa nm 147 km (115 km w granicach Polski). Wpływa na wysokości 250 m npm. Swoją nazwę prawdopodobnie zawdzięcza Litwinom, którzy po swoich nieudanych wyprawach na Polskę traktowali ją jako rubież obronną „GANA CZE” – „DOŚĆ TUTAJ”. Okrzyk rycerski fonetycznie przekręcony „hańcza”, przylgnął do rzeki, a dla podkreślenia jej ciemnego dna dodano Czarna. Inna wersja to pochodzenie jaćwieskie „anczia” oznacza kształt koryta, rynny. Odpływając z Wysokiego Mostu nie musimy wiosłować. Wartki nurt Czarnej Hańczy poniesie nas przez najbardziej malowniczy, pełen dzikiego uroku odcinek rzeki.
  • 8,4 km Z prawej strony pole biwakowe WPN (na dole, przy rzece studzienka na źródełku, woda nadaje się do picia bez przegotowania).
  • 10,7 km Z lewej strony miniemy wioseczkę Ciemny Las, a następnie Studziany Las tutaj też opuścimy teren Wigierskiego Parku Narodowego.
  • 14,5 km Gulbin, Przy mostach: drogowym i kolejki wąskotorowej łączącej Frącki z Sarnetkami
  • 16,1 km mijamy wieś Tartaczysko  malowniczo położoną w głębokim wąwozie ze ścianą lasu po prawej stronie
  • 17,9 km Domy na prawym górzystym brzegu to wieś Głęboki Bród. Na lewym nieco niżej Frącki (nazwa pochodzi od zdrobnienia imienia rudnika Franciszka, który zaczął wytapiać tu w 1665 roku rudę. Jest tu poczta, sklep, restauracja, punkt apteczny. Most drogowy na trsie Augustów - sejny, za nim na prawym, wysokim brzegu Nadleśnictwo Głęboki Bród. Z lewej strony Hańczy wpada rzeczka Wierśnianka (dł. 16 km), która z częścią rzeki Marychy (od Sejn przy jez. Pomorze, Gieret i Wierśnie tworzy trudny, mało znany, ale bardzo ciekawy szlak kajakowy. Niedaleko jej ujścia rośnie okazały Jesion, pomnik przyrody (3,5 m w obwodzie).
  • 19,7 km Z lewej strony na wysokim brzegu w miejscu starej bindugi (od niem. binden – wiązać, określa miejsce formowania tratw do spławu). Stanica Wodna Frącki

PROPOZYCJA WYCIECZEK PIESZYCH

  • Dolina rzeki Wierśnianki (w górę jednym brzegiem, powrót drugim) – długość marszu wg. uznania, na różnych odległościach jest możliwość jej przekroczenia.
  • Na śródleśne jeziorko Kilinki trzeba przejść na drugą stronę Cz. Hańczy i idąc przy Nadleśnictwie Głęboki Bród powędrować trochę ostępami puszczańskimi (ok. 3 km).

SW FRĄCKI – Gospodarstwo Agroturystyczne Dworczysko

(dł. odcinka 12,4 km)

  • 0,0 km Przed nami długi odcinek spływu, ale Hańcza będzie to nam rekompensować dość szybkim nurtem, wijąc się serpentyną w moczarowej dolinie obrzeżonej lasem.
  • 7,0 km Mijamy drewniany most w Okółku. W okolicach wsi Okółek rzeka tak meandruje, że wydawać nam się będzie, że płyniemy „w kółko”.
  • 11,8 km Na wysokim brzegu leśniczówka Łozki,
  • 12,4 km po lewej stronie przed mostem Gospodarstwo Agroturystyczne Dworczysko

Gospodarstwo Agro Dworczysko - Gospodarstwo Agro Mikaszówka

(dł. odcinka 12,4 km)

  • 0,0 km wypływamy z gospodarstwa na najpiękniejszy, malowniczy odcinek Czarnej Hańczy do miejscowości Rygol
  • 0,1 km poniżej most na drodze do Mikaszówki. Rzeka tutaj staje się głębsza, wpływając w gęstszą i dzikszą puszczę.
  • 4,0 km Z lewej strony w łuku dość dużego zakola zauważamy ogrodzoną grupę dorodnych dębów (400 lat) w otoczeniu równie dostojnych świerków, sosen, klonów, jesionów, grabów, olsz, osik, lip i brzóz. To uroczysko Czamrucha. Mając szczęście, na niskim konarze środkowego dębu można zobaczyć dorodnego węża eskulapa. Pobliska łąka jest miejscem polowań orlików i jastrzębi.
  • 8,8 km Kiedy zobaczymy z prawej strony drewnianą zabudowę (sauna) dobijamy do brzegu. Na górze Stanica Wodna Jałowy Róg. zobaczyć dorodnego węża eskulapa. Pobliska łąka jest miejscem polowań orlików i jastrzębi. Mijając Jałowy Róg korzystamy jeszcze z siły napędowej Cz. Hańczy, bo przed nami najtrudniejszy odcinek trasy ze względu na śluzowania.
  • 10,7 km Z lewej most – choć szerokość kanału pod nim zachęca do wpłynięcia, my trzymamy się jeszcze rzeki płynąc w prawo. Prosto popłynęlibyśmy rzeką Szlamicą do elektrowni wodnej a dalej do prawdziwie dzikich jezior, odciętych od świata przez puszczę i zamkniętych granicą. Za pierwszym mostem po lewej stronie znajduje się pole biwakowe z punktem gastronomicznym. Dopiero widok drugiego mostu upewnia nas, że płyniemy właściwie. Za mostem Cz. Hańcza łączy się z Kanałem Augustowskim na jego 70,5 km. Prosto do granicy państwa – 10 km. My skręcamy w prawo  na 11,1 km do
  • 11,4 km śluzy Sosnówek (44,40x6,10) jednokomorowej na 70,3 km kanału (średni spad 2,98 m; czas śluzowania ok. 20 min..), budował ją por. inż. Konstanty Jodko w 1828 r. Za śluzą małe rozlewisko, dalej wysokie, pięknie zalesione brzegi.
  • 12,4 km dopływamy do gospodarstwa agroturystycznego w Mikaszówce.

Gospodarstwo Agro Mikaszówka – SW Płaska

(dł. odcinka 13,1 km)

  • 0,0 km wypływamy na etap poprzecinany śluzami.
  • 0,1 km Śluza Mikaszówka (43,31 m x 6,05 m) jednokomorowa 69,1 km Kanału, (średni spad 2,44 m; czas śluzowania ok. 20 min. ) budował w 1828 r. por. inż. Wojciech Korczakowski – bardzo pracowity inżynier, na kanale wybudował 5 śluz. Ponadto jako pierwszy w Polsce rozpoczął produkcję asfaltu drzewnego. Za śluzą dogodne lądowisko. We wsi poczta i sklep. Do zwiedzania: drewniany kościółek pod Wezw. Św. Marii Magdaleny, z plebanią, w której zawsze zatrzymywał się papież Jan Paweł II, gdy uczestniczył w spływach. Ponadto cmentarz (przegląd historii kresowej) m. in. grób legendarnego dowódcy oddziału AK ppor. Witolda Pieleckiego „Żwirki”, znanego z niezwykłej fantazji i brawury.
  • 0,3 km Rozlewisko za śluzą (Staw Mikaszówka) przechodzi w krótki kanał
  • 0,6 km wpadający do jez. Mikaszówek (Mikaszewo Małe – pow. 3 ha, głęb. 4,7 m; 113 m npm.) z którego przez krótką cieśninę wpływamy na jezioro
  • 1,0 km Mikaszewo (pow. 1,28 km, dł. 4,8 km; szer. 1 km; głęb. 15 m). Na początku jeziora z lewej strony dwie bindugi (biwakować można tylko na pierwszej). Na samym dole przy jeziorze, mniej więcej pomiędzy nimi możemy odszukać „Skibowe” źródełko o doskonałej jakości wody. Pozostawiając kajaki przy pierwszej bindudze możemy zrobić pieszą wycieczkę (1,5 godz.) do najpiękniejszego florystycznie rezerwatu „Starożyn”. Od drugiej bindugi cały lewy brzeg znajduje się w rezerwacie „Perkuć”, utworzonym dla ochrony starodrzewia puszczańskiego. Kiedy osiągniemy przewężenie jeziora i otworzy się przed nami
  • 4,4 km okrągła zatoczka to, jeżeli mamy ochotę na sforsowanie stromego, zalesionego, wysokiego brzegu po lewej stronie, zobaczymy przepięknie położone jez. Kruglak (pow. 20 ha; głęb. 4,2 m; dł. 0,7 km; szer. 0,5 km; 123 m npm.).
  • 5,8 km Z zatoczki wejście +do krótkiego odcinka kanałowego.
  • 6,2 km Śluza Perkuć (43,50x6,02) jednokomorowa na 63 km kanału, (śred. spad 2,91 m; czas śluzowania 20 min). Budował w latach 1827-1828 najmłodszy (22 l.) z kadry Prądzyńskiego ppor. Kwatermistrzostwa Generalnego Julian Piędzicki. Ten uzdolniony inżynier w rok później zmarł na cholerę uczestnicząc w wojnie rosyjsko-tureckiej. Śluza położona w sercu puszczy, otoczona rezerwatem przyrody, zgodnie przez wszystkich uważana jest za najpiękniejszą na trasie.
  • 6,7 km Jez. Krzywe (pow. 21,5 ha; dług. 1 km; szer. 0,2 km; głęb. 6 m; 123 m npm.). Po wypłynięciu na jezioro kierujemy się w prawo do widocznych w oddali wrót śluzy. Możemy również z lewej strony dobić do brzegu i podejść z tej strony nad jeziorko Kruglak. Niedaleko pod mostkiem jest ujście do tego jeziorka (nie wpływać – rezerwat).
  • 7,6 km Śluza Paniewo (44,41x5,94; 43,64x5,94) dwukomorowa na 60,9 km kanału, średni spad 6,29 m; czas śluzowania 30 min. Wybudowana w latach 1826-28 przez por. inż. Michała Horain. Po Powstaniu Listopadowym emigrował do Francji, gdzie był bardzo ceniony i uznawany jako specjalista od hydrotechniki. W czasie wojny (1944) wysadzona przez oddział AK „Konwy”. Po wojnie bez przerwy remontowano ją i uszczelniano, nie mogąc sobie poradzić z filtracją wód podskórnych, aż w końcu w 1972 r. podjęto decyzję o jej rozbiórce. Wtedy śluzą po raz drugi szarpnął podmuch wybuchu. Odbudowano ją dopiero w 1979 r. Konstrukcja unowocześniona, żelbetowa, typu dokowego, oblicowana cegłą klinkierową, piaskowcem i granitem w celu zachowania jej zabytkowego charakteru. A u małżonki śluzowego najsmaczniejsze jagodzianki w całej europie. Za śluzą stylowa karczma „Starożyn”, warto zatrzymać się u naszych przyjaciół Izabeli i Jarka i skosztować smacznej ryby lub dań regionalnych oraz orzeźwić się chłodnym napojem lub wzmocnić dobrą kawą przed dalszą trasą.
  • 7,9 km Krótki kanalik i okrąglutkie jez. Paniewo (pow. 0,4 km; dł. 1 km; szer. 0,7 km; głęb. 12,5 m; 123 m npm.). Zbaczając ze szlaku przy prawym brzegu jeziora po 500m docieramy do cudownej piaszczystej plaży, gdzie można zażyć orzeźwiającej kąpieli.
  • 9,1 km 1,2 km ładnego przejścia kanałowego. Na brzegach widoczne skutki działalności bobrów.
  • 10,3 km Wysoka kładka dla pieszych i jez. Orlego (pow. 27 ha; dł. 0,9 km; szer. 0,4 km; 123 m npm.). W środku jez. Po lewej stronie, możemy dobić, jeżeli potrzebujemy dokonać zakupów w nieźle zaopatrzonym we wszystko sklepie w Płasce (200 m). Wpływając z jeziora w kanał widzimy po prawej stronie duże żeremia bobrowe.
  • 11,6 km Śluza Gorczyca (43,23x5,95) jednokomorowa na 57 km kanału, średni spad 2,81 m, czas śluzowania 20 min. Wybudowana w 1828 roku. Budował ją prawdopodobnie kpt. Jerzy Arnold, ale być może por. inż. Szultz. Z lewej strony, na wzgórzu stylowa strażnicówka wodna i piękne klony. Tutaj też znajdowała się „cementownia” wytwarzająca tzw. wapno hydrauliczne (wg technologii Feliksa Pancera) stosowane przy budowie śluz. Do dziś podziwiana jest niezwykła twardość i trwałość wykonanych z niego elementów murowanych, narażonych na działanie wody. Za śluzą jez. Gorczyckie – staw Gorczyca (dł. 2,1 km; szer. 0,4 km; głęb. 3,5 m). Z lewej strony za przewężeniem na wysokim leśnym brzegu Stanica Wodna Płaska.
  • 13,1 km Stanica Wodna Płaska.

SW PŁASKA  - OW PATELNIA

(dł. odcinka 12,4 km)

  • 0 km Wypływając ze stanicy płyniemy jakiś czas rozlewiskiem jez. Gorczyckiego mając po lewej stronie zarośnięte zatoczki, będące rajem ptactwa wodnego i bobrów. Wpływamy znowu na kanał Czarnobrodzki, by otuleni zielenią lasów przemierzać zwężający się w perspektywie kanał.
  • 2,5 km Z prawej strony znane już nam ujście Suchej Rzeczki. Chociaż od tego punktu niejako powtarzamy trasę jej urok zrekompensuje nam wysiłek fizyczny i bez znużenia dotrzemy do śluzy Swoboda.
  • 7,5 km kończymy odcinek autostrady wodnej wpływając do śluzy Swoboda.
  • 8,9 km mijamy z lewej strony Stanicę Wodną Swoboda. Warto zapłynąć do SIROCCO ugasić pragnienie i posilić się smacznym jadłem serwowanym przez sympatycznych właścicieli Izę i Mirka w stanicy.
  • 12,1 km wpływamy do śluzy Przewięź.
  • 12,4 km kierujemy się do ośrodka Patelnia płynąc przy prawym brzegu 300m.

OW PATELNIA – OW Biały Domek AUGUSTÓW

(dł. odcinka 5,8 km)

  • 0,0 km Płyniemy prawym brzegiem jeziora mijając piaszczyste plaże jeziora Białego o niepowtarzalnym zabarwieniu turkusowym, korzystając z ostatnich kąpieli tego lata.
  • 5,8 km Zdajemy kajaki na przystani Biały Domek. Wymiana adresów, uścisków i pocałunków. Na pełne odczucia, wrażenia i tęsknotę przyjdzie czas. Teraz możemy z całą pewnością stwierdzić, że na pewno popłyniemy za rok. Przepłynęliśmy 108,7 km. Kto płynął przez jez. Wigry -137,7 km.

 

NO TO DO ZOBACZENIA